test

Macro-economische update: Italië doet markten beven

Mei 2018. Na enkele jaren van relatieve stilte brak eind mei de storm rond de ‘zwakkere’ zuiderse Europese lidstaten weer los.

De aanleiding kent u: de winnaars van de Italiaanse verkiezingen, de ‘VijfSterrenBeweging’ (5SM) en ‘Lega’, trokken met een resem maatregelen (lees: het terugdraaien van eerdere hervormingen) naar Italiaans President Mattarella. De aangekondigde plannen van de eurosceptische partijen deden al de wenkbrauwen fronsen bij investeerders. Toen Mattarella echter zijn veto stelde tegen de regeringsplannen en vooral tegen de aanstelling van eurocriticus Paolo Savona als minister van Financiën, was het hek van even van de dam. Het regende straffe uitspraken bij zowel 5SM als bij Lega.

#uscITA

Een “afzetting van de president”, snelle “herverkiezingen om een anti-Europeesmandaat te krijgen”… De reacties bij zowel Lega als 5SM waren initieel fors. Het duurde niet lang of een variant op de Brexit ging viraal: ‘uscITA’. Ook op de financiële markten brak een ware paniekreactie uit. Zeker voor Italiaans staatspapier leken investeerders volledig te capituleren. De Italiaanse tweejaarsrente schoot op een bepaald moment maar liefst 180 basispunten hoger op enkele minuten tijd. Tienjarig papier ging meer dan 70 punten door het dak. Beleggers vluchtten naar de gekende veilige havens: de Duitse 10-jaarsrente halveerde bijna. De rente ging razendsnel van 0,35% naar minder dan 0,20%. Dergelijke volatiliteit was ongezien. Zelfs tijdens de bankencrisis en Eurocrisis waren de schokken niet zo hevig.

De storm ging diezelfde dag in de namiddag al wat liggen. De kandidaat-regeringspartijen begrepen dat hun uitspraken nefaste gevolgen hadden. Al doen er ook geruchten de ronde dat de Europese Centrale Bank (ECB) ingreep door staatspapier op te kopen. De ommekeer was compleet toen er amper twee dagen later plots witte rook verscheen. Op de valreep wisten Luigi Di Maio en Matteo Salvini toch nog een regering in elkaar te boksen die de goedkeuring kreeg van de president. Aan het hoofd van deze regering komt Guissepe Conte, een politieke nieuwkomer. De 81-jarige Paolo Savona, eerdere kop van jut, wordt verantwoordelijk voor Europese zaken. Een ware rollercoaster dus de afgelopen dagen, of moeten we, gezien de improvisatie waarmee men alsnog een regering op de been kreeg, spreken van een commedia dell’arte. Hoe dan ook, Italië staat weer volop in de schijnwerpers op de financiële markten. Investeerders zullen deze nieuw gevormde regering van dichtbij blijven opvolgen.

Eurodollar verder onderuit

Uiteraard voelde ook de euro de gevolgen van de Italiaanse perikelen. De eurodollar stevende even richting 1,15. Uiteindelijk sloot de EUR/USD de maand af net onder de 1,17, zo’n 2,50% lager ten opzichte van eind april. De Europese beursindices sloten de maand beduidend lager af. Ook hier veegde de Italiaanse problemen de prille jaarwinsten van tafel. Vooral de Europese bankaandelen kregen rake klappen.

De Amerikaanse beurindices haalden de schouders op voor de Europese situatie en vertonen opnieuw positieve rendementen. Beleggers zochten deze maand bescherming in obligaties, waardoor wereldwijd de rentes opnieuw daalden. In de Verenigde Staten worstelt de tienjaarsrente nog steeds om de 3%-grens structureel te doorbreken. Vooral de Amerikaanse kerninflatie, die deze maand onder de verwachtingen bleef, hield een verdere stijging tegen.

Amerikaanse economie snelt verder

Ondanks de lager dan verwachte kerninflatie lijkt er nog geen rem te staan op de economie in de Verenigde Staten. In de maand mei werden 223.000 nieuwe banen gecreëerd, een pak meer dan de vooraf geschatte 190.000. Hierdoor zakte de Amerikaanse werkloosheidsgraad van 3,9% naar 3,8%. Het is van april 2000 geleden dat we zo’n laag percentage konden noteren. Voor een nog lagere werkloosheidsgraad moeten we al terugkeren naar de jaren 60. Als kers op de taart stegen ook de Amerikaanse lonen met 2,7% op jaarbasis. Dat is een koopkrachtverhoging die zou moeten leiden tot een verdere stijging van de consumptie, de groeimotor van de Amerikaanse economie.

 

Een hogere koopkracht zou moeten leiden tot een stijging van de consumptie in de VS

Ook de Federal Reserve (Fed) ziet de economie verder aantrekken. Toch heeft ze schrik om te snel de korte termijnrente (Fed Funds Rate) te verhogen. Daarom stelde de Fed deze maand een opvallende wijziging voor. Vanaf nu zal men rekening houden met een ‘symmetrische’ inflatie. Lang verhaal kort: de Fed is bereid om de inflatie een tijdje boven de doelstelling van 2% te laten stijgen. Hoeveel en hoelang is niet duidelijk. Wat wel duidelijk is, is dat de ploeg van Powell zich niet wil vergalopperen in het aantal rentestijgingen en bovendien beducht is voor de nog steeds kleine spread tussen de langetermijn- en kortetermijnrente.

Dan toch importtarieven op staal en aluminium

De gesprekken tussen de Verenigde Staten en Europa om tot een akkoord te komen over de heffingen op Europees staal en aluminium draaiden op niets uit. Ook Canada en Mexico ontspringen de dans niet. Er zal een hartig woordje gepraat worden op de komende G7-top in Quebec. Zowel Europa als Canada stappen met de zaak naar de World Trade Organization (WTO) en hebben aangekondigd tegenmaatregelen te zullen nemen.

Wat Europa betreft, zullen er tarieven geheven worden op zo’n 185 Amerikaanse producten. De lijst heeft bovendien een politiek tintje. Zo staat whiskey bovenaan de lijst, voornamelijk afkomstig uit Kentucky, niet toevallig de thuisstaat van senator Mitch McConnell, een vurig verdediger van het Trump-beleid. Voorlopig zijn er echter nog geen felle marktreacties te bemerken.

De markten willen vooral een opbod van nieuwe extra maatregelen vermijden

De heffing zal gelden op amper 0,1% van de totale Amerikaanse export, zo’n 2,8mia dollar. En ook voor Europa mag het effect van de importheffingen niet opgeblazen worden. De export van staal en aluminium naar de VS vertegenwoordigt amper 0,3% van de totale Europese export en slechts 0,05% van het Europese BBP.

De markten willen vooral een opbod van nieuwe extra maatregelen vermijden, een zogenaamde ‘tit-for-tat’-spiraal. Zo dreigde Trump in het verleden met een heffing van 25% op Europese wagens als de EU tegenmaatregelen zou nemen. Dit zou een veel grotere impact hebben op de Europese economie. Jaarlijks wordt voor zo’n 32mia dollar aan wagens vanuit Europa naar de VS geëxporteerd. Afwachten dus wat er in Quebec uit de bus komt en op de uitspraak van de WTO.

Een steeds moeilijker verhaal voor de ECB

Een economische groei die terugviel van 2,7% naar 2,5%, een kerninflatie die verder zakte van 0,9% naar 0,7%, zwakkere retail sales… Ook macro-economisch was het geen al te beste maand voor de eurozone.

Ondanks dat het allemaal een beetje minder gaat, blijkt uit de notulen van de Europese Centrale Bank (ECB) dat de beleidsmakers het vertrouwen behouden in de onderliggende kracht van de economie. Ooit zal de inflatie terugkeren naar het gewenste niveau van 2%.

Tegelijkertijd valt in het verslag ook wel wat onzekerheid op te merken, vooral omdat de zwakkere cijfers in veel landen en in veel sectoren zichtbaar zijn. De onzekerheid is ironisch. Nog maar een half jaar geleden besloot de ECB om het QE-programma terug te schroeven naar 30 miljard euro per maand omwille van de positieve vooruitzichten.

 

Uitkijken naar 14 juni

Omdat de data steeds meer teleurstellen, de (kern-)inflatie vooral zijwaarts beweegt en het politiek rommelt in Europa, wordt het voor de ECB moeilijk om tijdens de komende juni-vergadering met een goede motivering voor de dag te komen om het QE-programma helemaal af te bouwen.

Zal het dan lonen om toch even te wachten tot de vergadering van juli? Stel dat de cijfers nog wat langer tegenvallen, dan komt de ECB in een steeds lastiger parket te zitten. Uitkijken dus naar 14 juni om te zien wat Draghi uit de mouw zal schudden.

Conclusies voor uw beleggingen

  • Veilige, vastrentende beleggingen leveren wellicht nog geruime tijd een laag rendement op.
  • Wil u een hoger rendement, dan moet u bereid zijn een gedeelte van uw portefeuille dynamisch te beleggen in overeenstemming met uw beleggersprofiel en uw persoonlijke doelstellingen.
  • Vermogensopbouw vergt een langetermijnvisie met een volgehouden beleggingsdiscipline waarbij u maximaal vasthoudt aan de gekozen strategie. Hou er echter rekening mee dat dynamische beleggingen altijd een volatiel verloop kennen.
  • Spreiding staat voorop, zowel qua looptijden, activaklassen als beheerders.


Wij bespreken dit graag met u op basis van uw persoonlijk financieel traject. U bent van harte welkom voor een gesprek.

 

woensdag 6 juni 2018